W przemyśle spożywczym i napojowym konstrukcja higieniczna ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo produktów, nakład pracy związany z czyszczeniem oraz dyspozycyjność instalacji. Uznane kryteria higieniczne mają szczególne znaczenie w procesach, w których często zmienia się produkt, stosuje czyszczenie CIP lub obowiązują rygorystyczne wymagania dotyczące audytów i dokumentacji. Konstrukcja higieniczna 3-A, oparta na wymaganiach standardów sanitarnych 3-A, stanowi w tym zakresie ważne ramy odniesienia. Chociaż wytyczne te powstały w Stanach Zjednoczonych, obecnie standardy 3-A są stosowane na całym świecie jako punkt odniesienia przy projektowaniu aparatury zgodnie z zasadami higienicznymi.
Czym charakteryzuje się konstrukcja higieniczna 3-A?
3-A Sanitary Standards, Inc. (3-A SSI) to organizacja non-profit z siedzibą w Stanach Zjednoczonych. Jej historia sięga lat 20. XX wieku, kiedy opracowano pierwsze standardy konstrukcji higienicznej dla urządzeń stosowanych w przemyśle mleczarskim. Nazwa „3-A” historycznie odnosi się do współpracy trzech grup interesariuszy: organów regulacyjnych, producentów urządzeń oraz przetwórców żywności. Obecnie 3-A SSI określa swoją misję jako „Advancing Food Safety Through Hygienic Design”, czyli rozwijanie bezpieczeństwa żywności poprzez konstrukcję higieniczną, i pozycjonuje swoje standardy jako najwyższy poziom w zakresie higienicznej konstrukcji urządzeń dla przemysłu spożywczego.
Podstawę stanowią szczegółowe standardy sanitarne 3-A oraz zasady dobrej praktyki dotyczące urządzeń, materiałów, konstrukcji higienicznej i produkcji. Kryteria te mają zapewnić możliwość skutecznego czyszczenia instalacji i komponentów wykorzystywanych podczas przetwarzania, pakowania i obsługi produktów mleczarskich, żywności, produktów farmaceutycznych oraz innych produktów przeznaczonych do spożycia. Obejmują one między innymi wymagania dotyczące materiałów, powierzchni, promieni zaokrągleń, przyłączy, uszczelnień oraz cech konstrukcyjnych zapobiegających powstawaniu przestrzeni martwych, osadów produktowych i miejsc trudnych do czyszczenia.
Symbol 3-A został wprowadzony do użytku komercyjnego w 1956 roku i jest zastrzeżonym oznaczeniem urządzeń spełniających odpowiednie standardy sanitarne 3-A w zakresie konstrukcji i produkcji. Stosowanie symbolu jest dobrowolne, jednak informuje użytkowników, że urządzenie zostało zaprojektowane zgodnie z uznanymi kryteriami higienicznymi. Produkty, które mają być oznaczone symbolem 3-A, wymagają niezależnej weryfikacji strony trzeciej (Third Party Verification, TPV). Ocena na miejscu jest przeprowadzana przez certyfikowanego eksperta ds. zgodności (Certified Conformance Evaluator, CCE). Wszelkie stwierdzone niezgodności muszą zostać usunięte przed uzyskaniem zezwolenia na stosowanie symbolu.
Dla producentów i operatorów konstrukcja higieniczna 3-A ma szczególne znaczenie tam, gdzie konieczne jest spełnienie ściśle określonych wymagań konstrukcyjnych. Standardy definiują precyzyjne kryteria dotyczące komponentów i instalacji projektowanych zgodnie z zasadami higienicznymi. Dotyczy to szczególnie Stanów Zjednoczonych oraz globalnego rynku spożywczego, napojowego i farmaceutycznego, gdzie 3-A jest uznawane za międzynarodowy punkt odniesienia w zakresie konstrukcji higienicznej.
Aparatura pomiarowa WIKA do punktów pomiarowych zgodnych z 3-A
Dla użytkowników główną korzyścią wynikającą z certyfikacji 3-A jest większa pewność podczas doboru i standaryzacji higienicznych punktów pomiarowych. WIKA wspiera producentów żywności, operatorów instalacji i osoby odpowiedzialne za procesy, oferując aparaturę do pomiaru ciśnienia, temperatury, poziomu, siły i przepływu oraz technologię kalibracyjną zaprojektowaną zgodnie z zasadami higienicznymi. Rozwiązania pomiarowe pomagają ograniczać ryzyko mikrobiologiczne, zapewniać jakość produktów oraz integrować punkty pomiarowe z instalacjami w sposób umożliwiający bardziej efektywne prowadzenie procesów CIP i SIP.
Manometr WIKA w wykonaniu higienicznym, z certyfikatem 3-A.
Szczególną zaletą jest szeroki zakres certyfikowanego portfolio. Przyrządy pomiarowe i systemy separatorów membranowych WIKA zostały dopuszczone zgodnie ze standardem 74-07 „Sensors and Sensor Fittings and Connections” w ramach certyfikatu 3-A nr 646. Lista obejmuje ponad 50 serii i wariantów urządzeń, w tym higieniczne manometry membranowe serii PG43SA, systemy separatorów membranowych, separatory membranowe inline, przetworniki ciśnienia, elektroniczne przełączniki ciśnienia, termometry rezystancyjne, termometry rezystancyjne inline, termometry mechaniczne, osłony termometryczne / rury ochronne oraz systemy adapterów.
Dla producentów żywności i operatorów instalacji oznacza to możliwość łatwiejszego planowania, dokumentowania i integrowania z istniejącymi koncepcjami higienicznymi punktów pomiarowych zgodnych z wymaganiami standardów 3-A. Dzięki urządzeniom oznaczonym symbolem 3-A autoryzowani producenci, tacy jak WIKA, wspierają standaryzację w różnych instalacjach, zakładach i projektach. Jednocześnie rozwiązania inline bez przestrzeni martwych mogą pomóc ograniczyć zużycie zasobów poprzez zmniejszenie nakładu pracy związanego z czyszczeniem, zużycia wody, energii i środków czyszczących, a także skrócenie przestojów i ograniczenie strat produkcyjnych.
Korzyści te są szczególnie widoczne wszędzie tam, gdzie kluczowe znaczenie mają łatwość czyszczenia, samoczynne opróżnianie, brak pozostałości produktu, bezpieczeństwo procesu oraz możliwość przeprowadzania audytów, na przykład w mleczarniach, browarach, aseptycznych procesach produkcji żywności, zakładach farmaceutycznych i biotechnologicznych oraz systemach CIP/SIP.
Wniosek: Wartość dodana konstrukcji higienicznej 3-A w punktach pomiarowych
Norma 3-A zapewnia operatorom i inżynierom zakładowym jasno ustrukturyzowane potwierdzenie higienicznej konstrukcji przyrządów pomiarowych. W połączeniu z szeroką ofertą produktów firmy WIKA opatrzonych znakiem 3-A zapewnia to praktyczną wartość dodaną: higieniczne punkty pomiarowe można bezpieczniej planować, łatwiej dokumentować i skuteczniej wdrażać w procesach o krytycznym znaczeniu dla jakości.
Niezależna weryfikacja potwierdza, że przyrządy zostały zaprojektowane i wyprodukowane zgodnie z higienicznymi normami sanitarnymi 3-A. Wspiera to zgodność z wymogami regulacyjnymi oraz jednolitą ocenę zgodności. W ten sposób normy te przyczyniają się do zapewnienia bezpieczeństwa żywności, a tym samym chronią konsumentów.
Najczęściej zadawane pytania dotyczące konstrukcji higienicznej 3-A
Co oznacza symbol 3-A?
Symbol 3-A oznacza urządzenia, które spełniają odpowiednie standardy sanitarne 3-A i których zgodność została niezależnie zweryfikowana.
Dlaczego 3-A ma znaczenie dla aparatury pomiarowej?
Aparatura pomiarowa, której części zwilżane mają kontakt z medium w procesach produkcji żywności i napojów, musi umożliwiać higieniczną integrację, skuteczne czyszczenie oraz możliwość audytowania. Konstrukcja higieniczna 3-A zapewnia jednoznaczną podstawę do oceny konstrukcji i wykonania takich urządzeń.
Jakie są zalety aparatury pomiarowej oznaczonej symbolem 3-A?
Urządzenia te ułatwiają standaryzację, wspierają skuteczne czyszczenie, ograniczają ryzyko higieniczne oraz poprawiają możliwość przeprowadzania audytów. Ponadto aparatura oznaczona symbolem 3-A pomaga spełniać wymagania higieniczne określone w innych standardach i przez właściwe organy, takich jak Pasteurized Milk Ordinance (PMO) czy United States Department of Agriculture (USDA).
Uwaga
Czy interesuje Cię higieniczna technika pomiarowa? Zapraszamy do odwiedzenia naszej strony internetowej. Dodatkowe informacje znajdziesz również w naszej broszurze „Zastosowania sanitarne”. Jeśli masz jakiekolwiek pytania lub wątpliwości, skontaktuj się w dowolnym momencie ze swoją osobą kontaktową WIKA.
Polecamy również nasze artykuły
3-A kontra EHEDG lub teoria kontra praktyka
System separatorów membranowych z IO-Link